Een houten vloer lakken na olie is helaas niet mogelijk. Olie trekt diep in het hout en zorgt ervoor dat lak geen grip krijgt op het oppervlak. De lak hecht simpelweg niet, of bladert binnen korte tijd al af. Dit is de meest gemaakte fout bij het overzetten van een geoliede vloer naar een lakafwerking.
Hieronder lees je waarom dat zo is, wat er wél kan, en hoe je een geoliede vloer omzet naar een gelakte vloer zonder fouten te maken.
Waarom lak niet hecht op een geoliede houten vloer
Olie werkt anders dan lak. Waar lak een beschermende laag bovenop het hout vormt, dringt olie juist diep in de houtporiën door. Het verzadigt het hout van binnenuit. Precies daardoor is het achteraf aanbrengen van lak zo problematisch: de olie zit al in het hout en stoot de lak af. De lak kan niet in het hout trekken en hecht niet aan het oppervlak. Het resultaat is een afwerking die rimpelt, borrelt of loslaat, soms al na een paar weken.
Dit geldt voor alle gangbare houtoliën, of het nu gaat om hardwaxolie, gewone vloerolie of een twecomponenten olie. De chemische werking verschilt soms iets, maar het eindresultaat is hetzelfde: lak aanbrengen bovenop olie werkt niet.
Houten vloer lakken na olie: wat je eerst moet doen
Wil je toch overstappen op lak, dan moet je de olie eerst volledig uit het hout verwijderen. Dat betekent schuren. En niet een oppervlakkig schuurbeurtje, maar het hout tot op de kale kern terugschuren. Dit doe je met een professionele vloeischuurmachine, ook wel een schuurmachine met vlies of schuurpapier in grove korrel (vaak beginnen met korrel 40 of 60, afhankelijk van hoeveel lagen olie er in het hout zitten).
Daarna schuur je het hout fijner op, stap voor stap, totdat je een schone, egale ondergrond hebt. Pas als er geen olie meer zichtbaar of voelbaar is in het hout, kun je beginnen met lakken. De vloer moet op dat moment er uitzien als een nieuwe, kale houten vloer.
Let op: dit is zwaar werk. Zeker bij vloeren met veel olie of meerdere behandelingen in het verleden kan dit meerdere schuurbeurten vragen. Een professioneel slijpbedrijf heeft de juiste machines om dit goed te doen. Doe je het zelf, zorg dan dat je een krachtige machine huurt en werk in de juiste volgorde van grof naar fijn schuurpapier.
Wat als je de vloer niet wilt schuren?
Als volledig schuren geen optie is, kun je de vloer het beste bij olie houden. Je kunt dan wel kiezen voor een onderhoudsolie of hardwaxolie met een iets glanzendere afwerking, zodat je een effect krijgt dat meer richting lak gaat. Maar een échte laklaag is dan niet mogelijk.
Een andere optie is de vloer te vervangen of nieuwe planken te laten leggen die je vervolgens meteen lakt. Dat is ingrijpender en duurder, maar geeft wel het gewenste resultaat zonder risico op hechting problemen.
Welke lak kun je gebruiken na het schuren?
Als de vloer eenmaal kaal geschuurd is, kun je bijna elke vloerlak gebruiken. Gangbare keuzes zijn:
- Watergedragen lak: milieuvriendelijker, minder geur, droogt snel. Geschikt voor de meeste houten vloeren.
- Tweecomponentenlak: harder en slijtastvaster, ideaal voor drukbereden vloeren zoals in gang of woonkamer. Vergt iets meer voorbereiding door het mengen van de componenten.
- Oliemodified lak: een tussenvorm die de uitstraling van olie combineert met de bescherming van lak. Let op: dit is alsnog een lak en vereist ook een kale, olievrije ondergrond.
Breng lak altijd aan in meerdere lagen (minimaal twee, liefst drie) en schuur tussen de lagen licht bij met fijn schuurpapier (korrel 150 tot 180) voor een goede hechting en een strak eindresultaat.
Wil je een geoliede vloer omzetten naar lak, reken dan op een serieuze klus. De voorbereiding is het meeste werk, maar wie die stap overslaat, verliest zijn nieuwe laklaag al snel. Schuur volledig en grondig, gebruik de juiste lak voor de ondergrond, en je hebt een duurzame, mooie afwerking die jarenlang meegaat.